Türk Resmi Seçkisi   

Dönemsel Sergiler Dosyası   

  Eleştiri & Tez Dosyası   

( Tartışma Dosyası )  


  Müze Dosyası    

İstanbul Bienali Dosyası   




 Nuri İyem
Ofset Baskı ve Serigrafi - Şükrü Aysan

Sayın Ferit Edgü, öncelikle, onca bilgililiğine karşın ofsetle serigrafiyi, uygulayımının değil, litografi uygulayımının yüksek basıma dönük gelişmiş bir biçimidir. Her ikisi de kalıpta yağla suyun birbirini kabul etmemesi, itmesi ilkesi üzerine kurulmuştur. Burada litografiyi, ilkel Ofset'i gelişmiş diye nitelemek de doğru değildir. Litogarfik bası her ne kadar, kitle iletişiminin isterleri doğrultusunda giderek Ofset basıya dönüşmişse de en etkin olduğu 19.yy da belkide en son noktasına kadar geliştirilmiştir.

Serigrafi'ye gelince, serigrafik basının Ofset'le ilkesel açıdan uzaktan yakından bir benzerliği yoktur. Sanırım Sayın Edgü, Serigrafik uygulayımın, ilkesel olarak bir benzerliği bulunmamakla birlikte Ofset gibi fotomekanik, fotoşimik kalıp alma olanakları nedeniyle, baskıların görsel etkisinde bir benzeşme görüyor (ve nedense renk çeşitliliği, doygunluğu, mürekkep kalınlığı öbür bası yöntemleriyle olanaksız olan serigarfiyi ilkel buluyor). Bu da ancak "görmek ve anlamak" aşamasına gelmemiş kişilerin düşebileceği bir yanılgıdır.

Serigrafi kalıbı, bütün öbür uygulayımlardan ayrımlı olarak, mürekkebi taşımaz, geçirir. Başka bir deyişle mürekkep kağıdı kateder. Serigrafi kendine özgü ilkeleriyle, özellikle ikinci dünya savaşından bu yana, son derece hızlı bir gelişim göstermiş ve yetkinleşmiştir. Bu gelişimde endüstriel isterlerin büyük etkisi olduğu gibi, gerekli araç gerecin sağlanmasında ona ait bütünüyle bir endüstri kurulmuştur.

Kendisine özgü etkilere sahip bu bası uygulayımının sanatçıların ilgisi dışında kalacağı düşünülemez. Nitekim hemen yüzyılımızın ilk çeyreğinden başlayarak önce A.B.D.'de, sonra Avrupa'da sanatçılarca uygulanmaya başlanmış, olanakları ve etkisiyle, sanatsal gereksinimlere yanıt vermiş, yeni plastik düşünürleri esinlemiştir. Etkileri doğrultusunda bir estetik oluşturmuştur.

"Özgün baskı" terimine gelince sanatın tecimsel değerinin bir kavramı olarak türeyen bu sözcüğün sanatla dolaysız bir ilişkisi yoktur. Sanatçı bilinciyle sanatsal bir erek için her çeşit araç ve gereci kullanabildiği gibi bası uygulayımlarını da kullanabilir. Sanatçı tarafından sanatsal bir erek için gerçekleştirilebilen baskı "özgün" bir sanat yapıtıdır ya da "özgün" bir sanat yapıtının parçasıdır. Sanat pazarında sanatçı tarafından veya gözetiminde gerçekleştirilmiş baskının öbür baskılardan ayırt edilmesi ve daha yüksek bir tecimsel değer taşıyabilmesi için sanatçı eliyle imzalanması ve sınılı basımın özel göstergelerle doğrulanması gerekmiştir.

Sayın Edgü'nün doğru olarak belirttiği gibi, her özgün baskı gravür değildir. Günümüzde, Özgün baskılar : Gravürler, Litografiler, Serigrafiler ve karışık uygulayımla gerçekleştirilmiş baskılar olarak ayrılırlar.

Ferit Edgü yazısında "serigrafi bir yapıtın kopyasıdır" derken herhalde Uyarlama ya da Reprödüksiyon Serigrafisi'nden söz ediyor. Öyleyse kendilerine Özgün Serigrafi'nin br tanımını yapmaya çalışarak yazımı sonuçlandırayım. Özgün Serigrafi: Her renge ait kalıbın ya da, fotomekanik aktarma için, her renge ait tipo'nun (filmin) sanatçının bizzat kendisi tarafından manuel ya da yarı otomatik preslerde belirli sayıda sınırlı bir sayıda basılmış olmalı, sanatçı eliyle imzalanmalı ve numaralandırılmalıdır. Basımda kullanılan ekranlar temizlenmeli ve tiponlar yok edilmelidir.



Yenilikler & Öneriler Benim Koleksiyonum Ödüllü Bulmaca Beş Bölgeli Büyütme Uluslararası Sanat-Linkleri Sanatçı Atölyeleri Üyelik

Anasayfa | Koleksiyonlar | Sergiler | Araştırarak Öğrenmek | Sanat Takvimi | Etkinlikler | Araştırma Kaynakları | Sanatçı Sayfaları | Paneller | İletişim | Bilgi & Haber | Sanal Müzeye Katkı | Sosyal Merkez | Site Haritası